Predstavnici Evropske komisije Marta Garcia Fidalgo, šef jedinice za proširenje, odjel za Crnu Goru i Albaniju, Anne de Ligne, IPA rukovodilac za CrnuGoru i Michele Amedeo, savjetnik generalnog direktora za proširenje imali su intenzivnu komunikaciju su crnogorskim institucijama u periodu 20. do 23. oktobra 2009.

Tokom trodnevne posjete održan je IPA MONITORING odbor sa predstavnicima Ministarstva za evropske integracije i crnogorskim službama koje su uključene u proces evropskih integracija.

Poslije dvodnevnih konsultacija sa brojnim crnogorskim zvaničnicima, gospođa Marta Garcia Fidalgo sa kolegama iz Delegacije evropske komisije iz Podgorice Nikolom Bertolinijem, šefom operativnog sektora DEK i Veliborom Spalevićem, rukovodiocem sektora poljoprivrede DEK, zajedno sa predstavnicima Ministarstva za evropske integracije Aleksandarom Drljevićem, Velimirom Šljivancanininom, Darkom Kasalicom i Arta Likom, obišli su set projekata iz oblasti poljoprivrede finasiranih od strane EU, implemetiranih u prethodnom periodu u Crnoj Gori.

Jedna od posjeta, bila je i posjeta Univerzitetskim laboratorijama na Biotehničkom fakultetu: Laboratorije za kontrolu kvaliteta vina, Fitosanitarne laboratorije, Agrohemijske laboratorije, Laboratorije za kontrolu kvaliteta mlijeka, kao i Veterinarske dijagnostičke laboratorije.

Na Biotehničkom fakultetu srdačno su ih dočekali crnogorski stručnjaci agronomske struke: dr Natalija Perović, dekan, dr. Miomir Jovanović, dr. Slavko Mirecki, dr. Milan Marković, dr. Jelka Tiodorović, dr. Aleksandra Despotović, dr. Radmila Pajović, dr. Zoran Jovović, dr. Mirko Knežević, dr. Jelena Zindović, mr. Nela Raičević, mr. Milić Čurović i Vukota Stanišić.

U riječima srdačne dobrodošlice, dr. Natalija Perović, dekan Biotehničkog fakulteta, zahvalila se na prethodnoj podršci E.U. ovoj instituciji kroz rekonstrukcije laboratorija (800,000 evra), isporučenoj opremi zavodu za zaštitu bilja i centru za šumarstvo BI (300,000 evra), podršci u vozlima za terenska istraživnja, kao i ekspertskoj podršci kod pripreme ovih i dolazećih projekata iz oblasti Bezbjednosti hrane. Perović je istakla da je E.U. podrška ohrabrila ovdašnji stručni kadar i potakla ih na nove naučne i stručne izazove. Odavno smo shvatili i težimo ka tome da naučno-istraživački rad i obrazovna funkcija zadovoljavaju evropske i svjetske standarde, izjavila je Perović.

U obraćanju predstavnicima EK dr Miomir Jovanović je zahvalio gostima što su ovom posjetom i ranijim donacijama prepoznali značaj ove institucije, pored ostalog i u oblasti kontrole kvaliteta hrane, kao i procesima evropskih integracija, a vezano za oblast poljoprivrede i ruralnog razvoja.

Mr. Velibor Spalevic, rukovodilac sektora poljoprivrede u Delegaciji evropske komisije za Crnu Goru, je u svom obraćanju kolegama agronomima, iz ugla evropskih integracija, iznio svoje viđenje daljeg razvoja sektora poljoprivrede podsjećajući da poljoprivreda i dalje ostaje jedan od ključnih sektora ekonomskog razvoja Crne Gore, ali i sektora koji je još nedovoljno razvijen što se tiče produktivnosti i tržišne orjentacije. Istakao je da su neophodna dalja ulaganja u razvoj stručnih službi od strane države, a najavio je nastavak podrške ovoj važnoj grani privrede i od strane Evropske Komisije. Crnogorskim stručnjacima ukazano je na značaj dostizanja međunarodnih standarda, kako u pogledu konkurentnosti, tako i sa aspekta bezbjednosti hrane. Spalević je izjavio da je siguran još uvijek ima prostora za manevar daljeg razvoja ovog sektora. U svom izlaganju podsjetio je kolege na ključnu ulogu poljoprivrede vezano za ekonomski i održivi razvoj zajednice, posebno ruralnih područja i regionalnog razvoja. Pri tom je naglasio da se očekuje da će tekući proces integracija i aktivnosti u sektoru turizma, uključujući agroturizam, biti katalizator daljeg razvoja poljoprivrede. „Poljoprivredni proizvođači se moraju izboriti za svoje mjesto na domaćem i inostranom tržištu zdrave hrane nudeći tradicionalne domaće proizvode, dobra vina. Sve to što naš seljak proizvede treba smjestiti u atraktivni pejzaž zelehih dolina, planina i mora, ponuditi na turističkom tržištu sa dodatnim bonusom organskih proizvoda“.

Crna Gora ima dobro opremljenu laboratoriju za kontrolu kvaliteta mlijeka čije opremanje je finansirano kroz program Sigurnosti hrane Evropske komisije u saradnji sa Ministarstvom poljoprivrede. Rezultate laboratorije među kojima su sadržaj mliječne masti, proteina, bakterija, somatskih ćelija, koriste crnogorske mljekare za formiranje otkupne cijene mlijeka, kazao je prof. dr. Slavko Mirecki, direktor laboratorije za kontrolu kvaliteta mlijeka.

Crna Gora mora obrazovati specijaliste koji će promišljeno i stručno primjenjivati nove i sofisticirane tehnologije, umjeti da proizvedu dovoljnu količinu zdrave hrane ne samo za domaće potrebe nego i za izvoz, kazao je prof. dr. Milan Marković, šef službe za selekciju stoke u Crnoj Gori. Zato smo, pored ranijih naučnoistraživačkih aktivnosti, od skora ušli sa entuzijazmom u obrazovni proces, napomenu je Marković.

Rekonstruisna sredstima E.U. u vrijednosti od oko 77.000 evra, a kasnije opremljena opremanje IRD / USAID (oko 38.000 evra) Laboratorija za kontrolu kvaliteta vina Biothničkog fakulteta, je već nekoliko godina na raspolaganju crnogorkim vinarima i vinogradarima, kazala je dr. Radmila Pajović, šef laboratorije za kontrolu kvaliteta vina. Slijede izazovi. Ubrzanao i sa velikim entuzijazmom radimo na poslovima akreditacije po ISO međunarodim standardima, izjavila je Mr. Nela Raičević.

U ovoj godini Crna Gora će osnovati dvije laboratorije - za kulturu tkiva i molekularnu identifikaciju, kazao je prof. dr. Zoran Jovović. Kao prioritet u narednom periodu određeno je opremanje laboratorije za kontrolu kvaliteta sjemena. Prostor je spreman zahvaljujući ranijem ulaganju Evropske komisije. Prije par godina, on je potpuno rekonstruisan i sada je u toku opremanje. Očekujemo pomoć evropskih fondova. Tek nakon toga moći ćemo da pokrenemo postupak akreditacije ovih laboratorija, kazao je Jovović, inače rukovodilac regionalnog projekta (13 zemalja) biljne banke gena, finansiranog od strane Švedske vlade.

U prostorijama Vetrinarske dijagnostičke laboratorije Mr Dejan Laušević i dr. Thomas Armbruster, sa saradnicima na projektu Dejanom Milunovićem, Milošem Vukotićem i Sandrom Stanić izvijestili su predstavnike EK i Ministarstva za evropske integracije o tekućim aktivnostima na projektu obiljezavanja životinja – malih preživara, koji je započeo 18 avgusta ove godine, finansiran od strane EK u iznosu od 1.4 miliona evra.

Nakon prezentacije Institucije projekcijom filma „70 godina Biotehničkog instituta“, predstavljanja aktivnosti kojima se Biotehnicki fakultet bavi, te njegovih ljudskih i tehničkih kapaciteta, gdja Garcia Fidalgo je posebno podvukla važnost uloge koju ovakve institucije imaju u procesu pridruzivanja zemlje Evropskoj uniji. S obzirom na cinjenicu da Fakultet u svom programu ima visoko obrazovanje, naučna istrazivanja i pružanje široke lepeze usluga poljoprivrednim proizvodjacima, Biotehnički fakultet treba da odgovori sve većem broju izazova koji su pred crnogorskom poljoprivredom na putu ka E.U. Fakultet će ulogu nosioca promjena u poljoprivredi moći uspješno da sprovodi samo ako nastavi i ubrza jačanje ljudskih resursa i unapređivanje tehničkih kapaciteta. U tome će imati punu podrsku institucija Evropske Unije kroz naučnu i stručnu saradnju, obuku, kao i kroz dodatno opremanje laboratorija preko IPA fondova, istakla je gospodja Garcia Fidalgo.